Қазақстан тарихында конституциялық реформа әрдайым аса маңызды оқиғалардың бірі болып келген. 2026 жылғы жаңа Конституция жобасын әзірлеу процесі бұл дәстүрді жалғастырып қана қоймай, бұрынғыдан да ашық әрі жариялы түрде өтті. Бұл жолғы жұмыс қоғамдық қатысуды, кәсіби сараптаманы және әр сөзге жауапкершілікті қатар алып отырды.
Жаңа Конституция жобасы бастапқы кезеңнен-ақ қоғамға жарияланды. Бұл азаматтарға құжат мазмұнымен танысып, пікір білдіруге мүмкіндік беретін ерекше мүмкіндік болды. Талқылау әртүрлі алаңдарда өтті: бұқаралық ақпарат құралдарында, әлеуметтік желілерде, сараптамалық клубтар мен қоғамдық ұйымдар платформасында.
Нәтижесінде 10 мыңнан астам ұсыныс келіп түсті. Бұл ұсыныстардың әрқайсысы комиссия мүшелері тарапынан мұқият қаралды. Құжатқа енгізілген түзетулер қоғамдық пікірдің маңызын дәлелдеді – техникалық өзгертулерден бастап, жаңа баптар мен мазмұндық толықтыруларға дейін барлық элемент ескерілді.
Кеше Конституция жөніндегі комиссияның 12-ші және соңғы отырысы өтті. Бұл жиын жобаның соңғы редакциясын бекітуге арналды. Әрбір бап жан-жақты талқыланды, кейбір тұжырымдарға қатысты мамандар арасында қызу пікірталастар болды.
Әр сөзге арнайы назар аударылды: терминологиялық дәлдік, құқықтық үйлесімділік және идеологиялық тұтастық басты талап болды. Кейде бір ғана сөздің қолданылуы мамандар арасында ұзақ талқылауға себеп болды. Бұл – құжат сапасына қойылатын жоғары талаптың нақты көрінісі.
Комиссия жұмысы тек жалпы отырыстардан тұрмады. Арнайы жұмыс топтары тұрақты түрде қызмет атқарды. Олар құқықтық, идеологиялық және терминологиялық үйлесімділікті қамтамасыз етті. Конституционалист мамандар, тәжірибелі заңгерлер, құқықтанушылар және тіл мамандары жобаның мазмұндық сапасына ат салысты.
Бұл көпсатылы сараптама жобаның теңгерімді әрі жан-жақты болуына мүмкіндік берді. Әртүрлі өңірлер мен кәсіби салалардың өкілдері енгізілген өзгерістерге толыққанды баға берді.
Жоба әзірлеу барысында мемлекет пен қоғам арасындағы кері байланыс басты қағидатқа айналды. Азаматтардың ұсыныстары, сарапшылар пікірі, қоғамдық талқылаулар – барлығы бір арнаға тоғыстырылды. Бұл тәсіл реформаның мазмұнына деген сенімді нығайтып, оның легитимділігін арттырды.
Комиссия жаңа Конституцияның түпкілікті жобасын Мемлекет басшысына ұсынды. Президент комиссияның ауқымды әрі маңызды жұмыс атқарғанын атап өтіп, кәсіби тұрғыда еңбек еткен мүшелеріне ризашылығын білдірді.
Сонымен қатар, Мемлекет басшысы 2026 жылғы 15 наурызда республикалық референдум өткізу туралы Жарлыққа қол қойды. Бұл – конституциялық реформаның соңғы әрі шешуші кезеңі.
Жаңа Конституцияның қабылдануы бүкілхалықтық референдум арқылы жүзеге асады. Бұл қадам құжаттың шынайы легитимділігін қамтамасыз етеді. Азаматтар өздері тікелей қатысу арқылы елдің саяси өміріндегі маңызды шешімдерге ықпал етеді.
Жаңа Конституция жобасы – мемлекет пен қоғамның бірлескен еңбегінің нәтижесі. Азаматтардың белсенді қатысуы, сарапшылар пікірі және кәсіби бағалау бір арнаға тоғыстырылды.
Алдағы 15 наурыз – ел үшін тарихи күн болмақ. Сол күні бүкіл халық бірлесе отырып, Қазақстанның жаңа Негізгі заңын қабылдайды. Бұл – ортақ жауапкершілік пен ортақ болашақ жолындағы шешім, Қазақстанның саяси жаңғыруының жаңа кезеңіне бастар қадам.